| คำฉันท์ วรรณลีลามรดกชาติ (53) สมุทโฆษคำฉันท์ (41)
บทกวี, ผญา, คำกลอน ประวัติศาสตร์วัฒนธรรม | วันที่ 8 กันยายน 2559 | ผู้บันทึก: xers | ผู้ชม: 643

ประลองยกศร
ภาพจากหนังสือ ปฐมสมโพธิกถา

คำฉันท์วรรณลีลามรดกชาติ (๕๓)
อ่าน (ใหม่) สมุทโฆษคำฉันท์ (๔๑)
ทองแถม นาถจำนง

พระสมุทรโฆษรบชนะ ๑๐ กษัตริย์ (๒)

เรื่องสมุทรโฆษคำฉันท์นี้ มีแนวเขียนสรรเสริญสดุดีกษัตริย์อยุธยา แบบใหม่ (เมื่อเทียบกับ เรื่อง “โองการแช่งน้ำ”, “ยวนพ่าย”) คือมีฉากบรรยายการคล้องช้างละเอียด และการรบชนะ ๑๐ กษัตริย์

การสรรเสริญสดุดีกษัตริย์ในเรื่อง “สมุทรโฆษคำฉันท์” นอกจากใช้ความเปรียบถึง – การคล้องช้าง มาเฉลิมพระเกียรติกษัตริย์แล้ว ยังใช้ฉากการรบชนะ “๑๐ กษัตริย์” ก่อนที่พระสมุทรโฆษจะได้สยุมพรกับนางพันธุมวดีด้วย

ตามความเห็นส่วนตัวของข้าพเจ้า ฉากนี้เป็นการยอพระเกียรติ ด้วยรูปแบบที่แปลกพิเศษไม่มีปรากฏในวรรณคดียอพระเกียรติเรื่องอื่น ๆ

สิบกษัตริย์ที่มาแข่งขันยกโลหะธนูเพื่อชิงนางพันธุมวดี มีพระนามดังนี้

๑. มถุราชา
๒. เกาศึก
๓. เทพนิกรร
๔. มัทราชคำแหง
๕. พระเทพพิไชย
๖. พระพิทยุต
๗. มคธราชา
๘. จิตตรัตน์
๙. จิตตเสน
๑๐. ชุมภา
๑๑. แทตย์นิกุมภ์ กุมภกรรฐ์

แต่ฉากรบ ระหว่างองค์สมุทรโฆษกับกษัตริย์อื่น ๆ นั้น ผู้เขียนอ่านตีความได้เพียง ๗ องค์เท่านั้น

แม้ว่าในบทสรุป พระมหาราชครูจะเขียนว่า

๏ ท้าวสิบตนต่างห้าวหาญ คิดผิดกลการ
อำเภอขบถเบียนตน

หวังได้นางแก้วเดียวดล รังเริ่มรี้พล
ก็ดาลบันดาลไพรี

ต่อยุทธด้วยพระนฤบดี บ่รู้แรงพี-
ริยพระผู้เดโชไชย

เฉกตักแตนแหนโหมไฟ เต้นตกตายไป
คในสิขานลลาญ ฯ

อ่าน: คำฉันท์ (1) วรรณลีลา มรดกชาติ
อ่าน: คำฉันท์ (2) จากอินโด-อารยัน สู่สยามพากย์ 
อ่าน: คำฉันท์ (3) วรรณลีลา มรดกชาติ
อ่าน: คำฉันท์ (4) วรรณลีลา มรดกชาติ
อ่าน: คำฉันท์ (5) วรรณลีลามรดกชาติ
อ่าน: คำฉันท์ (6) วรรณลีลามรดกชาติ ครุ ลหุ
อ่าน: คำฉันท์ (7) วรรณลีลามรดกชาติ เสียงตก
อ่าน: คำฉันท์ (8) วรรณลีลามรดกชาติ
อ่าน: คำฉันท์ (9) วรรณลีลามรดกชาติ ดุษฎีสังเวยกล่อมช้าง 1
อ่าน: คำฉันท์ (10) วรรณลีลามรดกชาติ ดุษฎีสังเวยกล่อมช้าง 2
อ่าน: คำฉันท์ (11) วรรณลีลามรดกชาติ ดุษฎีสังเวยกล่อมช้าง 3
อ่าน: คำฉันท์ (12) วรรณลีลามรดกชาติ ดุษฎีสังเวยกล่อมช้าง (จบ)
อ่าน: คำฉันท์ (13) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 1
อ่าน: คำฉันท์ (14) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 2
อ่าน: คำฉันท์ (15) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 3
อ่าน: คำฉันท์ (16) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 4
อ่าน: คำฉันท์ (17) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 5
อ่าน: คำฉันท์ (18) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 6
อ่าน: คำฉันท์ (19) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 7
อ่าน: คำฉันท์ (20) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 8
อ่าน: คำฉันท์ (21) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 9
อ่าน: คำฉันท์ (22) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 10
อ่าน: คำฉันท์ (23) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 11
อ่าน: คำฉันท์ (24) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 12
อ่าน: คำฉันท์ (25) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 13
อ่าน: คำฉันท์ (26) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 14
อ่าน: คำฉันท์ (27) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 15
อ่าน: คำฉันท์ (28) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 16
อ่าน: คำฉันท์ (29) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 17
อ่าน: คำฉันท์ (30) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 18
อ่าน: คำฉันท์ (31) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 19
อ่าน: คำฉันท์ (32) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 20
อ่าน: คำฉันท์ (33) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 21
อ่าน: คำฉันท์ (34) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 22
อ่าน: คำฉันท์ (35) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 23
อ่าน: คำฉันท์ (36) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 24
อ่าน: คำฉันท์ (37) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 25
อ่าน: คำฉันท์ (38) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 26
อ่าน: คำฉันท์ (39) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 27
อ่าน: คำฉันท์ (40) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 28
อ่าน: คำฉันท์ (41) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 29
อ่าน: คำฉันท์ (42) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 30
อ่าน: คำฉันท์ (43) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 31
อ่าน: คำฉันท์ (44) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 32
อ่าน: คำฉันท์ (45) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 33
อ่าน: คำฉันท์ (46) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 34
อ่าน: คำฉันท์ (47) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 35
อ่าน: คำฉันท์ (48) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 36
อ่าน: คำฉันท์ (49) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 37
อ่าน: คำฉันท์ (50) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 38
อ่าน: คำฉันท์ (51) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 39
อ่าน: คำฉันท์ (52) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 40
อ่าน: คำฉันท์ (53) วรรณลีลามรดกชาติ สมุทรโฆษคำฉันท์ 41


วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 73 : กระแสละคร “บุพเพสันนิวาส : ออเจ้า” : ภาพสะท้อนประวัติศาสตร์อยุธยาในยุคประวัติศาสตร์ร่วมสมัย
วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 75 : ฝากไว้ในแผ่นดินถิ่นอีสาน
วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 75 : มัณฑเลย์…สะพานข้ามกาลเวลา (ตอนจบ)
วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 75 : ภาพจำลองอุตตรกุรุทวีปในพิธีศพชาวอีสาน
วรรณศิลป์ : เรื่องเล่าชุดพ่อเฒ่ากับลูกเขย : ติดตาม
วรรณศิลป์ : เฮฮาสาระ : ตลาดโบราณ
วรรณศิลป์ : เฮือนชานศิลปิน | รชตะ กาญจนสุนทร “ผู้สัมผัสได้ถึงแสงเงาชีวิต”
วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 75 : สาส์นจากทางอีศาน
นิตยสารทางอีศาน : 75
วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 75 บทบรรณาธิการ : ปักหลักให้แน่น แก่นต้องมี

IsanGate.com somkhitsin.net nongbualumphunews.com อีสานดอทคอม สมาคมนักกลอนแห่งประเทศไทย ทองแถม นาถจำนง สำนักข่าวปฏิรูปที่ดินภาคอีสาน สโมสรนักเขียนภาคอีสาน วารสารดินดีเจอร์นัล อีสานร้อยแปด ดอทคอม
เข้าระบบ | ออกระบบ
4849244  Views