| เส้นทางสายวัฒนธรรม พระปาจิต นางอรพิม
ข่าวทางอีศาน ประวัติศาสตร์วัฒนธรรม | วันที่ 18 ตุลาคม 2559 | ผู้บันทึก: xers | ผู้ชม: 915

ปาจิต-อรพิม-lek-prapai.org

ตามรอยเส้นทางสายวัฒนธรรมในวรรณกรรมเก่าแก่ของอีสาน “ปาจิต-อรพิม” โดย ดร.รังสิมา กุลพัฒน์

เรื่องย่อ: เส้นทางปาจิต-อรพิม ที่ปรากฏในเขตอีสานใต้

ปาจิต อรพิม เป็นเรื่องราวของการพลัดพรากระหว่างเจ้าชายจากเมืองพรหมพันธ์นคร ที่ได้รับคำทำนายว่าต้องไปตามหาคู่ที่เมืองอื่น และโหรทำนายว่าคู่ของตนจะอยู่ในท้องของหญิงที่มีกลดให้ร่มเงาอยู่ตลอดเวลา เจ้าชายปาจิตเดินทางไปพบนางบัวซึ่งกำลังตั้งครรภ์และกำลังดำนา โดยมีร่มเงาตามนางตลอดเวลาจึงได้ขออาศัยช่วยดูแลลูกที่เกิดมา คือนางอรพิม จึงเป็นแหล่งกำเนิดชื่อบ้านจารย์ตำรา บ้านสัมฤทธิ์เนื่องจากพบนางอรพิม บ้านตำแย เพราะไปเรียกหมอตำแยมาให้นางบัว บ้านนางเหริญที่นางอรพิมหัดเดิน

เมื่อนางอรพิมอายุได้สิบหกปี เจ้าชายปาจิตจึงเดินทางไปยังบ้านเมืองของตนเพื่อนำขันหมากมาสู่ขอนางอรพิม ระหว่างทางกลับมาได้แวะพักที่บ้านพลับพลา ได้ยินข่าวว่าท้าวพรหมทัตได้ลักพานางอรพิมไปไว้ในวัง จึงขว้างปาขันหมากที่นำมา ทิ้งเงินทองไว้กลายเป็นชื่อเมืองลำปลายมาศ เป็ดทองไปอยู่ที่ถ้ำเป็ดทอง ทุบเกวียนเหลือแต่ล้อกลายเป็นบ้านกงรถ แล้วรีบไปหานางอรพิมโดยปลอมเป็นพี่ชาย

เมื่อนางอรพิมเห็นจึงเรียกว่า พี่มา กลายเป็นชื่อเมืองพิมายในปัจจุบัน หลังสังหารกษัตริย์พรหมทัต ทั้งสองต่างก็หลบหนีไปตามทาง และพบกับนายพรานซึ่งลอบฆ่าปาจิต และนางอรพิมก็ฆ่านายพรานเสีย นางอรพิมได้รากไม้จากพระอินทร์ทำให้ปาจิตฟื้น เดินทางจนมาพบสามเณรที่พานางอรพิมหลบหนีปาจิต นางจึงออกอุบายให้สามเณรขึ้นไปที่ต้นมะเดื่อแล้วเอาหนามสุมไฟ เณรตายไปกลายเป็นแมงหวี่ตอมผลมะเดื่อ

นางอรพิมปลอมเป็นชาย ฝากอวัยวะที่แสดงความเป็นหญิงของตนไว้กับต้นไม้ต่างๆ เช่น หน้าอกฝากไว้กับต้นงิ้วป่า ฝากโยนีไว้ที่ต้นมะกอกโคกหรือต้นสำโรง เมื่อเดินทางไปเมืองจัมบากได้ช่วยธิดาเจ้าเมืองและออกบวชจนกลายเป็นสังฆราชา ต่อมาสั่งให้คนวาดรูปเรื่องราวของตนและปาจิต จนกระทั่งปาจิตมาพบและได้ร้องไห้กับรูปภาพจนนางอรพิมรู้ว่านี่คือสามีของนาง จากนั้นก็เดินทางกลับไปบ้านเมืองของปาจิตและกลับมาครองเมืองพิมายและได้สร้างเมรุพรหมทัตเพื่อเป็นการไถ่บาปที่ได้ฆ่าท้าวพรหมทัต

ดร.รังสิมา กุลพัฒน์

การตามเส้นทางในเรื่อง ดร.รังสิมา ได้เขียนเป็นตอนๆ อย่างละเอียดลงในนิตยสารรายเดือนทางอีศาน โดยเริ่มตั้งแต่ฉบับที่ 46 ประจำเดือนกุมภาพันธ์ 2559 ต่อเนื่องจนถึงขณะนี้ เป็นตอนที่ 9 ฉบับที่ 54 ประจำเดือนตุลาคม 2559

ทางอีศาน ฉบับที่ 46 เส้นทางสายวัฒนธรรม พระปาจิต นางอรพิม
เรื่องจากปก ตามรอยเส้นทางสายวัฒนธรรม พระปาจิต นางอรพิม
โดย: ดร.รังสิมา กุลพัฒน์

e-shann46_cover1

ติดตามเนื้อหาในเล่มได้ที่…
ร้านหนังสือชั้นนำทั่วไป ซีเอ็ด นายอินทร์
สั่งซื้อ: 02-552-4070
อีเมล: e-shann@hotmail.com

อีบุคราคาเพียง 60 บาท ที่
MebMarket
4Dbook
DDeBook

นิตยสาร “ทางอีศาน” เปิดให้ผู้สนใจเข้าไปอ่านหัวข้อข่าว เรื่องราวเด่น ๆ หรือดาวน์โหลดใบสมัครสมาชิก รวมถึงร่วมเสนอความคิดเห็น อ่านรายละเอียดและสมัครเป็นสมาชิกได้ที่ http://e-shann.com/


วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 67 จดหมาย
ประวัติศาสตร์วัฒนธรรม : โตเปี๊ยะ (ตัวฟ้าผ่า) ของจ้วง เจ้าฟ้าแผดขวานคำ ของไทอาหม
วรรณศิลป์ : สาส์นจากทางอีศาน 67
วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 67 บทบรรณาธิการ : โจกโหลกฟ้า
นิตยสารทางอีศาน : 67
วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 66 ปิดเล่ม : ประเทศไทยกับภาวะการเปลี่ยนแปลง
ประวัติศาสตร์วัฒนธรรม : ๑๒ เดือนของไทมาว
วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 66 : จดหมาย
บทกวี, ผญา, คำกลอน : ทางอีศาน 66 : ทำดีถวายไท้
วรรณศิลป์ : สาส์นจาก “ทางอีศาน” 66

IsanGate.com somkhitsin.net nongbualumphunews.com อีสานดอทคอม สมาคมนักกลอนแห่งประเทศไทย ทองแถม นาถจำนง สำนักข่าวปฏิรูปที่ดินภาคอีสาน สโมสรนักเขียนภาคอีสาน วารสารดินดีเจอร์นัล อีสานร้อยแปด ดอทคอม
เข้าระบบ | ออกระบบ
4454109  Views