| ทางอีศาน 79 : ศิวนาฏราช ณ พนมรุ้ง ขอท้าว่าไม่ควรพลาดชม
วรรณศิลป์ | วันที่ 1 พฤศจิกายน 2561 | ผู้บันทึก: chonniyom | ผู้ชม: 210

นิตยสาร “ทางอีศาน” ฉบับที่ ๗๙
ปีที่ ๗ ประจำเดือนพฤศจิกายน ๒๕๖๑
นิตยสารรายเดือนของชาวอีสานและคนไททุกภูมิภาค
ลึกซึ้งรากเหง้า เข้าใจปัจจุบัน รู้ทันอนาคต

 ชมกันชัด ๆ ความงามพระพาหา (ท่อนแขน) และที่ข้อ พระกรประดับพระวลัย (สร้อยข้อมือ) อันละเอียดอ่อน ช้อยอย่างที่สุด กระทั่งพระมัชฌิมา (นิ้วกลาง) กับพระ อังคุฐ (นิ้วหัวแม่มือ) ที่จีบเข้าหากัน ช่างยังจำหลักให้ เห็นอย่างละเอียดอ่อน

ศิวนาฏราช ณ พนมรุ้ง ขอท้าว่าไม่ควรพลาดชม

เรื่องและภาพ : ธีรภาพ โลหิตกุล

“ศิวนาฏราช” หรือ พระศิวะร่ายรำเป็นภาพที่ชาวฮินดูลัทธิไศวนิกายนิยมประดับไว้ ที่ศาสนสถานเพื่อยกย่องพระศิวะในฐานะเทพ ผู้ทรงอานุภาพทั้งสาม คือ ผู้ให้กำเนิดโลก ผู้ปกป้องคุ้มครองโลก และผู้ทำลายเมื่อโลกถึง ยุคเข็ญ

การร่ายรำของพระศิวะทำให้โลก หมุนเวียนเปลี่ยนกาลเวลา เช่น เมื่อโลกก้าวสู่ สหัสวรรษใหม่ ชาวฮินดูอธิบายว่าเกิดจาก “ศิวนาฏราช” ซึ่งหากพระองค์ทรงร่ายรำใน จังหวะที่พอดีโลกจะสงบสุข แต่หากพระองค์ทรง ร่ายรำด้วยจังหวะร้อนเร่า รุนแรง โลกก็จะเกิดกลียุค…

ที่เทวาลัยบางแห่งในประเทศอินเดีย เช่น เทวาลัยจิทัมพรัม มีการแกะสลักภาพท่ารำ๑๐๘ ท่า ตามตำรานาฏยศาสตร์ของพระภรต มุนี เหตุนี้เอง ในพิธีไหว้ครูของชาวนาฏศิลป์และ บรรดานักร้องนักแสดง จะมีขั้นตอนสำคัญคือ การครอบครู โดยพราหมณ์จะนำหัวโขนรูปฤษี ตนหนึ่งครอบศีรษะศิลปินให้เป็นสิริมงคลและ ความเจริญก้าวหน้า ฤษีตนนั้นคือพระภรตฤษี ซึ่ง ถือเป็นครูคนสำคัญนั่นเอง…

แม้ขนาดจะเล็กกว่านครวัดหลายเท่า แต่มิได้หมายความว่าพนมรุ้งจะงามด้อยกว่า

แค่ลายประดับเสาซุ้มประตูยังชวนตะลึง

***อ่านฉบับเต็มเรื่อง ศิวนาฏราช ณ พนมรุ้ง ขอท้าว่าไม่ควรพลาดชม ได้ในคอลัมน์ ห้องศิลป์อีศาน นิตยสารทางอีศาน ฉบับที่ ๗๙ เดือนพฤศจิกายน ๒๕๖๑

 


วรรณศิลป์ : 1 ปี “คดีเสือดำ” กับ “คำตัดสิน” ที่รอคอย
วรรณศิลป์ : หลักสูตรสร้างชาติ ด้วยวัฒนธรรมท้องถิ่น
วรรณศิลป์ : เชิญฟังผลงานจากศิลปินอีศานคลาสสิกคณะ “หมาเก้าหาง”
วรรณศิลป์ : นโยบาย By ประชาชน
วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 83 : “ความล่องคง” ประวัติศาสตร์ขับขานของชนชาติไท (4)
วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 83 : ตามรอยคนพื้นเมืองดั้งเดิมแห่งโลกมลายู
วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 83 : เพลงอีสานลำเพลิน (ไม่ธรรมดา)
วรรณศิลป์ : ทางอีศาน 83 – ที่จุดเริ่มต้นคือที่สุดท้าย – จบ –
วรรณศิลป์ : “โครงการ วชร 079 จิตพุทธอาสาตามศาสตร์พระราชา”
วรรณศิลป์ : ใบหน้านักอ่าน “ทางอีศาน”

IsanGate.com somkhitsin.net nongbualumphunews.com อีสานดอทคอม สมาคมนักกลอนแห่งประเทศไทย ทองแถม นาถจำนง สำนักข่าวปฏิรูปที่ดินภาคอีสาน สโมสรนักเขียนภาคอีสาน วารสารดินดีเจอร์นัล อีสานร้อยแปด ดอทคอม
เข้าระบบ | ออกระบบ
5404107  Views