อีศานอัศจรรย์ (๒) กำเนิดโลก กำเนิดอีศาน

(๒)

กำเนิดโลก กำเนิดอีศาน

สิบสามพันล้านปีล่วง พ้นผ่านไปมา
เกิดเป็น “บิ๊กแบง” ฟ้า สะเทือนลั่นสนั่นไหว
เป็นดั่งไฟก้อนใหญ่ แตกกระจายขยายกว้าง
อณูธาตุเค้า ดับสลายกลายเปลี่ยนรูป
โปรตอน-อิเล็กตรอน จับคู่เป็นผืนดินผืนน้ำ
กลายเป็นฝุ่นละอองค้ำ หมุนคว้างกลางเวหา (ลำเดิน)

กาลเวลาผ่านหมุน แถนหลวงเพิ่นสร้างสรรค์
ดึงดูดรวมกันเป็นก้อน ธาตุหนักเบากะแบ่งส่วน
เป็นกาแล็กซีม่วน ซ้อนทับอเนกอนันต์
ดาวฤกษ์ส่องแสงปาน แก้วมณีโชติช่วง
สุริยะเฮากะฮ้อน โคจรซ้อนอยู่เป็นวง
โลกเฮาเป็นดวงน้อย ลอยคว้างอยู่กลางดง
อัศจรรย์เนาะองค์ แถนสมัยใหม่ไขความแจ้ง
…แคนเป่าคั่น… โฮ่… โฮ… ฮิ้ว… (ลำกลอน)

ราว ๑๓,๘๐๐ ล้านปีเกิดบิ๊กแบง (Big Bang Theory) ทุกอย่างในจักรวาลรวมถึงอวกาศ และเวลา ถูกอัดแน่นในจุดเดียวที่มีขนาดเล็กมาก เรียกว่า “ภาวะเอกฐาน” มีอุณหภูมิและความหนาแน่นสูงเป็นอนันต์

จนถึงจุดเริ่มแรกที่มีการขยายตัวรุนแรง และรวดเร็วในเสี้ยววินาที สสารเริ่มเย็นลงและเปลี่ยนรูปเป็นอนุภาคพื้นฐาน

หลังการระเบิด จักรวาลเย็นลง อนุภาคพื้นฐานรวมตัวเป็นธาตุใหม่ คือ ไฮโดรเจน และฮีเลียม อันเป็นส่วนประกอบสำคัญของดวงดาว

แรงโน้มถ่วงได้ดึงดูดกลุ่มก๊าซ และฝุ่น ให้จับตัวกันหนาแน่น จนเกิดเป็นดวงดาว กาแล็กซี และระบบสุริยะจักรวาล

นั่นคือ ทฤษฎีที่ยอมรับกันในวงงานวิทยาศาสตร์ แต่ตัวอย่างสมการที่ใช้พัฒนาแบบจำลองของ “ต้นตอแห่งการมีอยู่ของจักรวาล” (Ultimate Theory) ยังไม่มีแบบใดที่สมบูรณ์

โลกของเรามีอายุ ๔,๕๐๐ – ๔,๖๐๐ ล้านปี เมื่อแรกเกิดเปลือกโลกไม่ได้เป็นแผ่นเดียวกัน มีแผ่น “ธรณีภาค” สภาพกึ่งหลอมเหลว ขนาดใหญ่หลายแผ่น ลอยอยู่บนชั้นเนื้อโลก และเคลื่อนที่ตลอดเวลา ด้วยความเร็วประมาณ ๒ – ๑๐ เซนติเมตรต่อปี ใกล้เคียงกับการงอกของเล็บมือมนุษย์

การเคลื่อนตัวของเปลือกโลก เกิดจากกระแสความร้อนในชั้นเนื้อโลก เกิดจากแรงดึงของแผ่นเปลือกโลก และแรงผลักจากสันเขากลางมหาสมุทร ในรูปแบบทั้งแยกจากกัน ชนกัน และเลื่อนผ่านกัน ผลการเลื่อนตัวทำให้เกิดแผ่นดินไหว ภูเขาไฟระเบิดเกิดเทือกเขา เกิดเกาะใหม่ และเกิดสึนามิจากแผ่นดินไหวใต้ทะเล

พื้นที่ประเทศไทยส่วนใหญ่ตั้งอยู่บนเปลือก “แผ่นซุนดา” ซึ่งเป็นแผ่นย่อยเชื่อมกับ “แผ่นยูเรเซีย” (รองรับพื้นที่ทวีปยุโรปเกือบทั้งหมด เอเชีย รัสเซีย จีนส่วนใหญ่ และเอเชียตะวันออกเฉียงใต้) เมื่อ “แผ่นอินเดีย” เคลื่อนตัวชนกับ “แผ่นยูเรเซีย” ได้ก่อให้เกิดหิมาลัย ทิเบต และเกิดแรงเค้นกระจายไปทั่วเอเชีย

ในขณะนั้น ดินแดนอีศานยกตัว ปรับรูป และถูกกัดเซาะ กระทั่งรูปลักษณ์แอ่งโคราชเด่นชัดขึ้น และเกิดภูพาน พนมดงเร็ก ดงพญาเย็น ภูเวียง ภูกระดึง ภูหลวง

หัวใจสำคัญแห่งการกำเนิดที่ราบสูง อีศาน คือ หิน ดิน เกลือ และภูมิประเทศ ซึ่งเป็นรากฐานกำหนดวิถีชีวิต วัฒนธรรม และการตั้งถิ่นฐานของผู้คนมาแต่โบราณ

หินทราย หินดาน หินกรวดมน เกิดจากการถมทับของตะกอนในแม่น้ำ ทะเลสาบและทะเลโบราณเมื่อหลายร้อยล้านปีก่อน ทำให้ภูเขาในภาคอีศานไม่มียอดแหลมคมแบบหินแกรนิตทางภาคเหนือ

ดินอีศานส่วนใหญ่ เกิดจากการผุพังของหินทราย เนื้อดินค่อนข้างหยาบ อุ้มน้ำได้น้อย ความอุดมสมบูรณ์ต่ำกว่าดินลุ่มเจ้าพระยา อย่างไรก็ตาม ดินบริเวณลุ่มน้ำสำคัญกลับมีตะกอนที่อุดมสมบูรณ์เหมาะแก่การทำนาทำไร่และตั้งชุมชน

ใต้แผ่นดินอีศานมีชั้นเกลือปริมาณมหาศาล บ่งบอกว่าพื้นที่หลายแห่งเคยเป็นทะเล เมื่อน้ำระเหยไปจึงเหลือเกลือสะสมอยู่หนาหลายร้อยเมตร เกลือมีบทบาทต่อเศรษฐกิจ และวัฒนธรรมอีศานมาแต่โบราณ

ภูมิประเทศอีศานเชื่อมโยงกับกระบวนการธรณีแปรสัณฐาน ชุดเดียวกับที่ก่อให้เกิดหิมาลัย เมื่อ “แผ่นอินเดีย” พุ่งชน“แผ่นยูเรเซีย“ แรงสะเทือนนั้นได้ส่งอิทธิพลไกลถึงดินแดนอีศาน ก่อให้เกิดการยกตัวของที่ราบสูง มีภูเขาล้อมหลายด้าน ตอนกลางมีภูพานกั้นแอ่งโคราชกับแอ่งสกลนคร พร้อมทั้งค่อย ๆ พัฒนาเส้นทางการก่อเกิดลำน้ำโขงชี มูล และสายน้ำสำคัญในกาลต่อมา

ในทุกยุคทุกสมัย ท่ามกลางการค้นหา“ความจริงทางวิทยาศาสตร์” หรือการกำเนิดโลกตามหลักบิ๊กแบง ธรณีวิทยา ยังคงปรากฏ “ความจริงทางวัฒนธรรม” หรือการกำเนิดโลกตามคติความเชื่อ ตามตำนานปฐมกัปป์ – ปฐมมูล เรื่องแถน นาค น้ำเต้าปุง ทอดเป็นสะพานเชื่อมกันอยู่เสมอ

Related Posts

เกริ่นนำ อีศานอัศจรรย์ (๑)
WP2Social Auto Publish Powered By : XYZScripts.com