ธรรมบาล แปลว่า ผู้รักษาธรรม หรือผู้พิทักษ์ธรรม ในทางพุทธศาสนา พระธรรมบาล (สันสกฤตว่า ธรฺมปาลมฺ, Dharmapala) หมายถึง ผู้ปกป้องหรือพิทักษ์พระธรรมคำสอน อาจเป็นเทพ นาค คนธรรพ์ กินนร ยักษ์ ทั้งเพศชายและหญิง เรื่อยไปจนถึงภูตผีก็ได้ มีใจเคารพพระรัตนตรัย ยอมรับหน้าที่ที่จะดูแลคำสอน ธรรมสมบัติ ขับไล่ผีร้ายและอุปสรรคขัดขวางการปฏิบัติธรรม และช่วยเหลือผู้ปฏิบัติ

ปัจจุบันนี้คงหาคนอธิบายได้ยาก มอม คือสัตว์ศักดิ์สิทธิ์ มีรูปร่างลักษณะผสมระหว่าง สิงห์ เสือ แมว ค่าง นิยมทำเป็นประติมากรรมเฝ้าพุทธสถาน (ล้านนา, อีสาน, ลาว) และลายสักขา (อีสาน)

นี่อาจเป็นครั้งแรกที่คุณได้ยินคำว่า “สั บ ขา ลา ย” ชาญพิชิต พงศ์ทองสำราญ ศิลปินหนุ่มเลือดอีสานผู้หลงใหลในรอยสัก และมองเห็นคุณค่าของงานสัก ได้ใช้เวลากว่า ๕ ปี ออกเดินทางทั่วประเทศ เพื่อตามหาและบันทึกประวัติศาสตร์ของงานสักขาลายรุ่นสุดท้ายไว้...

โรคห่าใหญ่ยังลามระบาด เมื่อเดือนพฤษภาคม ผู้ติดเชื้อทั่วโลก ๖ ล้านคน ปลายเดือนมิถุนายนกำลังจะทะยานถึง ๑๐ ล้านคน หลายประเทศคลายล็อคดาวน์แล้วต้องรีบปิดบางเมืองเพราะผู้ป่วยเพิ่มพรวดพราด สร้างความกังวลว่าจะเกิดระบาดหนักรอบสองอีกหรือไม่