ทางอีศาน 79 : ศิวนาฏราช ณ พนมรุ้ง ขอท้าว่าไม่ควรพลาดชม

1

นิตยสาร “ทางอีศาน” ฉบับที่ ๗๙
ปีที่ ๗ ประจำเดือนพฤศจิกายน ๒๕๖๑
นิตยสารรายเดือนของชาวอีสานและคนไททุกภูมิภาค
ลึกซึ้งรากเหง้า เข้าใจปัจจุบัน รู้ทันอนาคต

 ชมกันชัด ๆ ความงามพระพาหา (ท่อนแขน) และที่ข้อ พระกรประดับพระวลัย (สร้อยข้อมือ) อันละเอียดอ่อน ช้อยอย่างที่สุด กระทั่งพระมัชฌิมา (นิ้วกลาง) กับพระ อังคุฐ (นิ้วหัวแม่มือ) ที่จีบเข้าหากัน ช่างยังจำหลักให้ เห็นอย่างละเอียดอ่อน

ศิวนาฏราช ณ พนมรุ้ง ขอท้าว่าไม่ควรพลาดชม

เรื่องและภาพ : ธีรภาพ โลหิตกุล

“ศิวนาฏราช” หรือ พระศิวะร่ายรำเป็นภาพที่ชาวฮินดูลัทธิไศวนิกายนิยมประดับไว้ ที่ศาสนสถานเพื่อยกย่องพระศิวะในฐานะเทพ ผู้ทรงอานุภาพทั้งสาม คือ ผู้ให้กำเนิดโลก ผู้ปกป้องคุ้มครองโลก และผู้ทำลายเมื่อโลกถึง ยุคเข็ญ

การร่ายรำของพระศิวะทำให้โลก หมุนเวียนเปลี่ยนกาลเวลา เช่น เมื่อโลกก้าวสู่ สหัสวรรษใหม่ ชาวฮินดูอธิบายว่าเกิดจาก “ศิวนาฏราช” ซึ่งหากพระองค์ทรงร่ายรำใน จังหวะที่พอดีโลกจะสงบสุข แต่หากพระองค์ทรง ร่ายรำด้วยจังหวะร้อนเร่า รุนแรง โลกก็จะเกิดกลียุค…

ที่เทวาลัยบางแห่งในประเทศอินเดีย เช่น เทวาลัยจิทัมพรัม มีการแกะสลักภาพท่ารำ๑๐๘ ท่า ตามตำรานาฏยศาสตร์ของพระภรต มุนี เหตุนี้เอง ในพิธีไหว้ครูของชาวนาฏศิลป์และ บรรดานักร้องนักแสดง จะมีขั้นตอนสำคัญคือ การครอบครู โดยพราหมณ์จะนำหัวโขนรูปฤษี ตนหนึ่งครอบศีรษะศิลปินให้เป็นสิริมงคลและ ความเจริญก้าวหน้า ฤษีตนนั้นคือพระภรตฤษี ซึ่ง ถือเป็นครูคนสำคัญนั่นเอง…

แม้ขนาดจะเล็กกว่านครวัดหลายเท่า แต่มิได้หมายความว่าพนมรุ้งจะงามด้อยกว่า

แค่ลายประดับเสาซุ้มประตูยังชวนตะลึง

***อ่านฉบับเต็มเรื่อง ศิวนาฏราช ณ พนมรุ้ง ขอท้าว่าไม่ควรพลาดชม ได้ในคอลัมน์ ห้องศิลป์อีศาน นิตยสารทางอีศาน ฉบับที่ ๗๙ เดือนพฤศจิกายน ๒๕๖๑

 

หนังสือแนะนำ



บทความที่คุณอาจจะสนใจ

WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com