วิถีควาย วิถีคน

ควายแทบทุกตัวในหมู่บ้านนั้น ๆ ค่อนข้างจะคุ้นเคยกลิ่นกันดี แค่ดมก้นกัน ดมน้ำเยี่ยวกันและหอมกัน ก็ยิงฟันยิ้มอย่างมีความสุขสดชื่น บางคราวก็หยอกล้อขวิดกันเล่นสนุกประสาควายโดยเฉพาะควายตัวน้อยเกิดใหม่ เว้นแต่เจ้าควายหนุ่มที่กำลังคึกคะนองเมื่อยามเจอหนุ่มแปลกหน้าและยังไม่คุ้นเคยกลิ่น มักจะแสดงอาการท้าทายฝ่ายตรงกันข้าม ชูหาง ตะกุยดิน หายใจฟึดฟัด ส่งเสียงร้องยั่วก็ตามประสาควายอีกนั่นแหละ เจ้าของควายมักจะปล่อยให้ควายประลองกำลังกันอย่างเต็มที่และเชื่อว่า ควายตัวใดแพ้ก็จะไม่ถึงกับตายการชนควายจึงเกิดขึ้นโดยธรรมชาติของมัน คนไม่ได้ไปจัดให้เป็นเกมกีฬา เวลาควายหนุ่มปะทะกันเต็มแรงและขวิดกันอย่างเต็มที่นั้น เจ้าของควายซึ่งส่วนใหญ่เป็นเด็กหนุ่มเด็กสาวต่างปีนขึ้นไปอยู่บนจอมปลวกและต้นไม้ เกรงว่าฝูงควายจะแตกตื่นวิ่งมาชน วิ่งมาเหยียบ ขณะเดียวกันก็เผลอ

กลอนบทละคร (๔)

เรื่องกลอนบทละครอยุธยา ยังมีเรื่องเล่าอีกยาวครับ ตอนก่อน ๆ ผมคิดว่าท่านผู้อ่านคงอ่านรสกลอนไม่เต็มที่ ฉบับนี้จะลงให้จุใจเลย เป็นกลอนชมเมืองจากบทละครเรื่องอิเหนา สมัยอยุธยา (คัดจากหนังสือ “ตำนานอิเหนา” โดย สมเด็จฯกรมพระยาดำรงราชานุภาพ) นอกจากอยากให้สนใจลีลากลอนสมัยอยุธยาแล้ว

สาส์นจากอีศาน ทางอีศาน ฉบับที่ 18

ทางอีศาน ได้ไปพบ คารวะ และแนะนำตัวกับปราชญ์ท้องถิ่น ชาวมหาสารคาม ในโครงการงานสัมมนา มนุษย์-สังคม และภาคประชาสังคม ครั้งที่ ๒ ประจำปี ๒๕๕๖ หัวข้อ อีสานท่ามกลางกระแสการพัฒนา ระหว่างวันที่ ๒๖ -๒๗ สิงหาคมที่ผ่านมา ที่คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม ในวันรุ่งขึ้น คุณพ่อประสาสน์ รัตนะปัญญา ก็มอบบทกวีนี้ให้กับมือ

มนุษยธรรมอยู่หนใด?

ฉันอยากจะเขียนบทกวีเรื่องราวของความรัก ระบายถ้อยคำเป็นสายรุ้ง และผีเสื้อแสนสวย สัมผัสกลิ่นหอมอันอ่อนโยนของกลีบกุหลาบ ที่กำลังร่ายรำอยู่ท่ามกลางสายลมแผ่วไหวระริก ด้วยท่วงทำนองแห่งปีติยินดี เหมือนวิหคแห่งฟากฟ้าถลาบิน

ไก่นึ่งผักชีลาว

สำหรับเมนูนี้ นั่นก็คือเมนู "ไก่นึ่งผักชีลาว" เป็นเมนูอาหารประเภทนึ่งที่พิมทำทานบ่อยพอประมาณค่ะ แต่ว่าก็จะเปลี่ยนผักสมุนไพรไปเรื่อยๆ ตามชอบ บางทีมีโหระพาก็ใช้โหระพา บางทีมีใบแมงลักก็ใช้ใบแมงลัก บางทีมีแต่ตะไคร้อย่างเดียวก็ใช้ตะไคร้ บางทีไม่มีใบอะไรเลยก็เดินเข้าไปในสวน แล้วเด็ดกระเพรามาสัก 3-4 กิ่ง ทำเป็นไก่นึ่งใบกระเพรา

บทบรรณาธิการ ทางอีศาน 56 : คน และการเปลี่ยนผ่าน

คนในดินแดนที่ถูกขีดแบ่งเขตประเทศ จะถูกสร้างมายาคติความรักและการคลั่งชาติอย่างฝังลึก จนถึงกาลใกล้ดับสลายของจักรวาล จึงยอมรับความเป็นเผ่าพันธุ์ และการอยู่ร่วมโลกเดียวกัน ถึงกระนั้นก็ยังไม่ใช่เรื่องที่สายเกินไป คนทุกคนรู้ว่าเกิดมาต้องตาย ไม่วันนี้ก็วันพรุ่งแต่ถ้าหากยังไม่เจ็บป่วยถึงขั้นล้มหมอนนอนเสื่อ ไม่ถูกโบยตีด้วยชราภาพอย่างที่สุด

เมนูแสนง่าย ทำไข่กระทะ ต้อนรับลมหนาว

ถ้าฤดูหนาวได้มีโอกาสไปเที่ยวแถบ ๆ ภาคอีสานตอนบน ภาคเหนือ หรือเที่ยวตามดอย ตามเขาต่าง ๆ เวลาหาอาหารเช้ารับประทานก็มักจะต้องเห็นไข่กระทะไว้คอยบริการคู่กับกาแฟ หรือปาท่องโก๋อยู่เสมอ รับประทานแบบอุ่น ๆ ในอากาศหนาว ๆ ช่างเป็นอะไรที่อร่อยสุด ๆ แต่ถ้าหนาวนี้คุณไม่ได้ไปเที่ยวไกล ๆ แต่อยากรับประทานไข่กระทะให้ได้อารมณ์เหมือนอยู่บนดอยหนาว ๆ เราก็มีสูตรมาฝากให้ลองทำกันดูนะคะ

ปิดเล่ม ทางอีศาน 23

ในวินาทีเดียวกัน ในนาทีเดียวกัน คนไทยกำลังเสพสื่อต่าง ๆ นานา แตกต่างกันมากมาย อย่างที่เรียกได้ว่า “คนละทีป” ถ้าจดจ้องจอโทรทัศน์ บ้านที่มิได้ติดเคเบิ้ลทีวีหรือไม่ติดจานดาวเทียม ก็อาจจะกำลังจดจ้องโทรทัศน์สาธารณะห้าหกช่อง บ้านที่ติดเคเบิ้ลทีวีหรือจานดาวเทียม ก็เลือกจดจ้องได้เกินกว่าห้าสิบช่อง บางช่องก็มีแต่ “ผี” ตลอดยี่สิบสี่ชั่วโมง บางช่องก็ “ตี” กัน “เตะ” กัน ฯลฯ (ช่องกีฬา) ตลอดยี่สิบสี่ชั่วโมง บางช่องก็เป็น “จีน” ตลอดยี่สิบสี่ชั่วโมง บางช่องก็เป็น “แขก” เป็น “ฝรั่ง” ตลอดยี่สิบสี่ชั่วโมง

ใคร?

ใคร?คือมือเหนี่ยวไกสังหาร มึงผีห่าซาตานจากขุมไหน เกาะเป้าหมายลงมือจัญไร สำเริงสำราญใจในรางวัล ใคร?คือผู้รับคำสั่งปฏิบัติ ก้นนรกชัดชัดกระเสือกกระสัน ชาติเชื้อเดรัจฉานสามัญ สุดหยามหยันศักดิ์ศรีมนุษย์มนา ใคร?คือจอมวางแผนเกมกล มุ่งหวังผลเลวระยำต่ำช้า

สาวอีสานกลับบ้านเกิด

เคี่ยวกรำทำงานมานานนัก มีชีวิตดุจเครื่องจักรยุคสมัย เป็นฟันเฟืองน้อยน้อยค่อยเคลื่อนไป สู่ฟันเฟืองอันยิ่งใหญ่ทรงพลัง สร้างเสริมโลกส่วนขาดหายให้งามค่า ปลดปวดปร่าด้วยแรงกายใจมุ่งหวัง ผลักล้อโลกก้าวหน้ารุดสุดกำลัง เฟืองหัวใจเกือบผุพังหลายคำรบ

ทางอีศาน 28: โครงการฯทางอีศาน: สื่อ สร้าง สุข (ครั้งที่ ๒)

โครงการฯทางอีศาน : สื่อ สร้าง สุข (ร่วมคิดร่วมสร้าง สื่อ และกิจกรรม สร้างเสริมสุขภาวะ) กิจกรรมที่ ๒ ค่ายเยาวชน (๓ วัน ๒ คืน) มีฐานการเขียน/อ่าน/ร้อง-แต่งเพลง/ศิลปะ เมื่อวันที่ ๒๗-๒๙ มิถุนายน ที่ผ่านมา ณ “จิม ทอมป์สัน ฟาร์ม (๒)” อ.ปักธงชัย จ.นครราชสีมา

ต้องการรู้เรื่องอีสาน พิมพ์คำว่าทางอีศาน

นิตยสารรายเดือนทางอีศาน จัดทำมาเป็นระยะเวลา 8 ปี โดยได้รับความร่วมมือจากเพื่อนมิตร นักเขียน และนักอ่าน ถึงอย่างไรการจัดทำหนังสือเล่มยังเป็นการผลิตที่ต้นทุนสูงและเข้าถึงผู้อ่านไม่ทั่วถึง จึงเกิดแนวคิดโครงการ “อีศานมีเดีย” ขึ้น เพื่อเป็นช่องทางเพื่อเผยแพร่ข้อมูลเกี่ยวกับวัฒนธรรมและศิลปะของชนชาวไทยในภาคอีสาน ทั้งเนื้อหาปัจจุบันและเคยตีพิมพ์มาในอดีต

บทบรรณาธิการทางอีศาน 68 : เมื่อต้องไถคันแทนาทิ้ง

คันแทนา หรือ คันนา คือ ภูมิปัญญาบรรพชน ตั้งแต่ปู่สังกะสาย่าสังกะสีขุดกลอยมันไม่พอเลี้ยงลูกหลาน ต้องส่งหมาเก้าหาง ไปขโมยพันธุ์ข้าวมาจากเทวดาบนฟ้า หลังจากฟันโค่นดงป่า พลิกไถผืนดิน ก็พูนดินปั้นคันแทนาขึ้นเพื่อกำหนดขอบเขต

ทางอีศาน 30 ปิดเล่ม : ตถตา…เป็นเช่นนั้นเอง

โลกย์เต็มไปด้วยความทุกข์ มันเป็นเช่นนั้นเอง... แต่แม้จะเป็นเช่นนั้น ก็มิใช่ว่าเราจะปล่อยตัวไปตามโลกย์ เมื่อความเลวยังมากมีในบ้านเมือง คนดีก็ต้องค้าน ต้องต้านความเลว ทำดีมิใช่เพื่อได้ดี เราทำดีเพื่อรักษาความดี เพื่อต่อต้านความเลวมิให้ครอบงำสังคมได้เบ็ดเสร็จเด็ดขาด การทำงานของพวกเรา ทางอีศาน ถือหลัก เห็นยาวดีกว่าสั้น

ไผว่าอีศานฮ้าง

ยามบ่ายตะวันคล้อย แสงแดดอ่อน ๆ ลมไล้โชยมายามเย็น ภาพที่เห็นผู้สาวนั่งทอผ้าอยู่ที่ในบริเวณบ้านเรือนของตน แม้จะมีอยู่ไม่มากเรือนนัก แต่ก็เห็นได้ว่ายังมีการทอผ้า คนทอผ้าอยู่และผ้าทอจากฝีมือของผู้สาวบ้านนี้ยังมีอยู่

เหรียญกาสิโนเมืองไทย

นับเป็นเหรียญกาสิโนเพียงชุดเดียวของไทยที่ผลิตขึ้นอย่างถูกต้องตามกฏหมาย จากผลจากสงครามโลกครั้งที่2 ที่ยืดเยื้อยาวนาน ทำให้เกิดความเสียหายมากมาย ผู้เสียชีวิตจากสงครามครั้งนี้ว่ากันว่าน่าจะประมาณ 60-70 ล้านคน ทำให้เกิดภาวะข้าวยากหมากเเพง ภาวะเงินเฟ้อ ทุกข์เข็ญเกิดขึ้นทุกหย่อมหญ้า รัฐบาลไทยต้องชดใช้ค่าปฏิกรสงครามจำนวนหนึ่ง

ทางอีศาน 39 : จดหมาย

ส่วนคำว่า “บรู” ตามความหมายของชาวบรู หมายถึง ภูเขา สิ่งที่เราต้องสังเกตให้ดีก็คือ สภาพทางภูมิศาสตร์ของสองฝั่งแม่นํ้าโขงตอนกลางทั้งฝั่งไทยและฝั่งลาว จะเป็นพื้นที่ที่สลับซับซ้อนด้วยภูเขาหรืออาจเรียกว่า “อาณาจักรแห่งขุนเขา” หรือ “อาณาจักรแห่งบรู”

ทางอีศาน 70 : ปิดเล่ม

อนึ่ง ขอโปรดเข้าใจว่า การคลี่ภาพมายาคติเพื่อถอดรหัส ‘สัญญปริศนา’ ที่ค้างคาใจในงานเขียนชุดนี้ ผู้เขียนดำเนินการวิเคราะห์และตีความหมายอย่างลุ่มลึกก็จริง แต่กล่าวในเชิงกระบวนการการวิจัยนั้นเป็นการทำได้เพียง “ส่วนเสี้ยวหนึ่ง” ว่าด้วยเรื่อง “ด้ำ แถน กำเนิดรัฐไท” เท่านั้น
1 2 3 15
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com